Katalizör taşı fiyatı nasıl belirlenir? Hurda katalizör satışı
Türkiye'de hurda katalizör ve katalizör taşı nasıl fiyatlanır: kod, kilo ve analiz. Satışta gider pusulası, 30.000 TL üstü banka ödemesi ve lisans kuralları.
· Catalytic Price
- Türkiye'de hurda katalizör üç yolla fiyatlanır: koda göre adet başı, sökülmüş taşın kilosu ve analizine göre ya da göz kararı toplu fiyatla.
- Taşın değerini kuru ağırlık, analizle bulunan platin, paladyum ve rodyum içeriği, dolar bazlı günün metal fiyatı ve alıcının rafinaj kesintisi belirler.
- Vergi mükellefi bir alıcının taraf olduğu, 30.000 TL'yi aşan ödemeler banka, ödeme kuruluşu veya PTT üzerinden yapılmalıdır.
- Atık üreten işletmeler, söktükleri katalizörü yalnızca izinli veya çevre lisanslı tesislere verebilir.
- Catalytic Price'taki fiyatlar PGM Recycling'in Güney Afrika'daki satıcılara ödediği fiyatlardır; Türkiye'den alım yapılmaz, katalog bir referanstır.
Türkiye'de hurda katalizör nasıl fiyatlanır?
Hurda katalizör alan firmalar, hurdacılar ve egzozcular fiyatı çoğunlukla üç yoldan biriyle verir. Hangisiyle karşı karşıya olduğunuzu bilmek, teklifi doğru okumanın ilk adımıdır.
- Koda göre adet fiyatı. Gövdedeki referans koduna bakılır ve o referans için adet başı fiyat verilir. Komple, orijinal ve açılmamış bir katalizör için en adil yöntem budur, çünkü aynı boyuttaki iki katalizörün değeri kat kat farklı olabilir.
- Taşın kilosu ve analizi. Gövde kesilir, seramik taş (petek) çıkarılır, tartılır ve içindeki platin, paladyum ve rodyum oranı ölçülür. Kodu okunmayan, kırık ya da yan sanayi parçalarda ve büyük partilerde bu yöntem kullanılır.
- Göz kararı toplu fiyat. “Tanesi şu kadar” ya da karışık çuvalın kilosu üzerinden verilen sabit fiyat. Hızlıdır, ama zengin katalizörü boş olanla aynı kefeye koyar; farkı çoğu zaman satıcı öder.
Katalizör taşı fiyatı nasıl belirlenir?
Dökme katalizör taşının ya da katalizör tozunun değeri dört şeye bağlıdır: kuru ağırlık, analizle bulunan metal içeriği (genellikle ppm, yani ton başına gram), günün metal fiyatı ve alıcının uyguladığı ödeme oranı ile rafinaj ücreti. Ağırlık ile içerik çarpılarak gram metal bulunur; bu miktar günün fiyatı ve ödeme oranıyla çarpılır, ardından kilo başına rafinaj ve işleme ücreti düşülür. Kendi rakamlarınızla denemek için katalizör tozu hesaplama aracını kullanın.
Analiz, numune kadar güvenilirdir. Taş önce öğütülür, elenir, karıştırılarak homojen hale getirilir ve kurutulur; ölçüm bu tozdan alınan numuneyle yapılır. El tipi XRF cihazları sonucu yerinde ve kısa sürede verir; laboratuvar analizi daha yavaş ve pahalıdır, ama daha hassastır. Büyük partilerde numunenin gözünüzün önünde alınmasını, bir parçasının mühürlenip size bırakılmasını ve sonucun yazılı verilmesini isteyin. Anlaşmazlık çıkarsa bu numuneyi başka bir laboratuvara gönderebilirsiniz.
Metaller troy ons başına ABD doları üzerinden işlem görür. Size Türk lirası olarak verilen fiyat, metal fiyatı yerinde sayarken bile kur değiştikçe değişir. Teklifin hangi günün metal fiyatına ve kuruna dayandığını sorun; günlük metal fiyatlarını buradan izleyebilirsiniz.
Satmadan önce referans fiyatı öğrenin
Komple bir katalizörünüz varsa önce gövdedeki kodu bulun ve katalogda aratın. Katalogda 25.000'i aşkın katalizör yer alır; fiyatları Türk lirası olarak da görebilirsiniz. Bu fiyatlar, Johannesburg'daki PGM Recycling'in Güney Afrika'daki satıcılara ödediği tahmini adet fiyatlarıdır. Catalytic Price yalnızca Güney Afrika'daki satıcılardan alım yapar; Türkiye'den katalizör satın almaz. Kataloğu, katalizörünüzü Türkiye'deki bir alıcıya satmadan önce koda göre değerini görmek için kullanın; yerel teklif nakliye, rafinaj koşulları ve alıcının payı nedeniyle farklı olabilir. Kod okunmuyorsa fotoğraf gönderin; benzer kodların neden farklı fiyatlandığını bu rehberde anlattık.
Türkiye'de satarken bilmeniz gereken kurallar
Aşağıdaki bilgiler, kaynaklar bölümünde tarihleriyle verilen mevzuata ve duyurulara dayanır (son kontrol: Ekim 2026). Kurallar değişebilir ve durumunuza göre farklı uygulanabilir; büyük işlemlerden önce mali müşavirinize veya Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğüne danışın.
Atık mevzuatı ve izinli alıcı
Atık Yönetimi Yönetmeliği, atık üreticilerinin atıklarını yalnızca izin veya çevre lisansı almış tesislere göndermesini ister; atık işleme tesisleri çevre izin ve lisansı, tehlikesiz atık toplama-ayırma tesisleri ise il müdürlüğünden izin almak zorundadır. Ömrünü tamamlamış araçların sökümüne ilişkin teknik usuller tebliği, söküm sırasında katalizörün sökülmesini ister, onu söküm atıkları arasında sayar ve bu atıkların geri kazanımının uygun çevre izinli ve lisanslı tesislerde yapılmasını şart koşar. Servis, egzozcu ya da hurdalık olarak satıyorsanız alıcının izin veya lisans belgesini isteyin. İstanbul'da seyyar hurdacıların da belediyeden veya il müdürlüğünden alınmış belgeleri göstermesi gerekir.
Hurda bir aracı teslim edecekseniz, Ömrünü Tamamlamış Araçların Kontrolü Hakkında Yönetmelik aracın geri alma noktasına, geçici depolama alanına veya işleme tesisine verilmesini ve “Araç Kayıttan Düşme ve Bertaraf Formu” alınmasını öngörür. Katalizör gibi önemli parçaları eksik bir araç için üreticinin ücretsiz geri alma yükümlülüğü sona erer.
Belge ve kimlik
Fatura düzenleme zorunluluğu olmayan bir kişiden mal alan tüccar, Vergi Usul Kanunu'nun 234. maddesine göre alımı en geç yedi gün içinde gider pusulasıyla belgeler; pusulayı malı satan kişi imzalar. Bazı durumlarda banka, ödeme kuruluşu veya PTT belgesi gider pusulasının yerine geçer. İstanbul Valiliği Aralık 2024'te hurda ve ikinci el eşya alım satımı yapan işletmelere, satıcının kimlik ve adres bilgilerini, malın miktarını ve özelliklerini gösteren bir belge düzenleme, bu belgeyi bir yıl saklama ve işyerine güvenlik kamerası kurma zorunluluğu getirdi; 18 yaşından küçüklerle vasileri olmadan işlem yapılmaz. Kimliğinizi yanınıza alın; başka illerde de benzer kurallar uygulanabilir.
Ödeme: 30.000 TL'yi aşan tutarlar bankadan
459 sıra no.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği, Ekim ve Kasım 2024'te yapılan değişikliklerle, vergi mükellefi bir işletmenin taraf olduğu ve 30.000 TL'yi aşan tahsilat ve ödemelerin banka, ödeme kuruluşu veya PTT aracılığıyla yapılmasını ve bu kurumların belgeleriyle kanıtlanmasını şart koşar. Mükellef olmayan iki kişi arasındaki işlemler kapsam dışındadır. Aynı gün aynı kişiyle yapılan işlemler toplanarak değerlendirilir ve kurala uyulmazsa iki tarafa da ayrı ayrı ceza uygulanır. Büyük bir partiyi elden nakitle satmayın; havale veya EFT isteyin ve dekontu saklayın.
Çalıntı katalizöre karşı
Türk Ceza Kanunu'nun 165. maddesi suçtan elde edilmiş eşyayı satın almayı, kabul etmeyi ve satmayı cezalandırır; 166. madde ise bir eşyanın suçtan geldiğini sonradan öğrenen kişinin bunu vakit geçirmeden yetkili makamlara bildirmesini ister. Satıcı olarak katalizörün nereden geldiğini gösterin: araç ruhsatı, servis faturası ya da hurdalık kaydı. Katalizörünüzü bir ustaya değiştirtiyorsanız yapılan işi açıkça yazan bir fatura isteyin ve eski parçayı geri alın; basında, katalizörün içinin boşaltılıp taşının ayrı satıldığı vakalar yer aldı.
Tek katalizör satanlar için kontrol listesi
- Kodu okuyun, fotoğraflayın ve katalogdaki referans fiyata bakın.
- Katalizörü kesmeyin; komple ve orijinal haliyle satın.
- Birden fazla alıcıdan, koda göre ve yazılı teklif alın.
- Kimliğinizi ve parçanın kaynağını gösteren belgeyi yanınıza alın.
- Fatura veya gider pusulası isteyin; 30.000 TL'yi aşan tutarları bankadan alın.
Fiyatı neyin değiştirdiğini ayrıntılı görmek için hurda katalizör fiyatlarının nasıl hesaplandığını ve platin, paladyum ve rodyumun fiyata etkisini okuyun.
Kaynaklar
- İSMMMO: Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 575), Resmî Gazete 30.11.2024, sayı 32738
- İSMMMO: Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 572), Resmî Gazete 18.10.2024, sayı 32696
- KPMG Türkiye: 7338 sayılı Kanun ile ilgili açıklamalar (VUK 234, gider pusulası), Ekim 2021
- Lexpera: Atık Yönetimi Yönetmeliği, Resmî Gazete 02.04.2015, sayı 29314
- Lexpera: Ömrünü Tamamlamış Araçların Kontrolü Hakkında Yönetmelik, Resmî Gazete 30.12.2009, sayı 27448
- Alomaliye: Ömrünü Tamamlamış Araçların Depolanması, Arındırılması, Sökümü ve İşlenmesine İlişkin Teknik Usuller Tebliği, Resmî Gazete 06.07.2011, sayı 27986
- Habertürk: İstanbul'da ikinci el ve hurda alım satımına belge zorunluluğu, 06.12.2024
- CNBC-e (AA): İstanbul'da ikinci el eşya ve hurda alım satımına belge düzenleme zorunluluğu, 06.12.2024
- Lexpera: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, md. 165 ve 166
- Evident: El tipi XRF ile katalizör geri dönüşümü, uygulama notu
- Yeni Şafak: Katalitik konvertörler hırsızların iştahını kabartıyor, 01.07.2021
Sorular ve yanıtlar
Katalizör taşının kilo fiyatı neden alıcıdan alıcıya değişiyor?
Çünkü fiyat taşın kuru ağırlığına, analizle bulunan platin, paladyum ve rodyum içeriğine, teklifin dayandığı günün metal fiyatına ve dolar kuruna, alıcının ödeme oranına ve rafinaj ücretine bağlıdır. Analize dayanmayan sabit bir kilo fiyatı bu farkları ortalar.
Catalytic Price Türkiye'den katalizör satın alıyor mu?
Hayır. Gösterilen fiyatlar Johannesburg'daki PGM Recycling'in Güney Afrika'daki satıcılara ödediği fiyatlardır ve alım yalnızca Güney Afrika'daki satıcılardan yapılır. Türkiye'de katalog, katalizörünüzü yerel bir alıcıya satmadan önce koda göre değerini görmeniz için bir referanstır.
Katalizörü hurdacıya nakit satabilir miyim?
Alıcı vergi mükellefi bir işletmeyse ve aynı gün aynı kişiyle yapılan işlemlerin toplamı 30.000 TL'yi aşıyorsa ödeme banka, ödeme kuruluşu veya PTT aracılığıyla yapılmalıdır. Bu sınır Kasım 2024'te belirlendi ve değişebilir; işlemden önce güncel tutarı kontrol edin.
Satarken yanımda hangi belgeler olmalı?
Kimliğiniz ve katalizörün nereden geldiğini gösteren bir belge: araç ruhsatı, servis faturası veya hurdalık kaydı. Alıcıdan fatura ya da gider pusulası isteyin. İstanbul gibi bazı illerde hurda alıcıları satıcının kimlik ve adres bilgilerini kaydetmek zorundadır.
Katalizörün içinde altın var mı?
Otomobil katalizörlerinin değeri altından değil, seramik ya da metal petek üzerindeki platin, paladyum ve rodyumdan gelir. Çelik gövdenin değeri ise çok düşüktür.
Kodu okunmayan bir katalizör nasıl fiyatlanır?
Önce fotoğraflarla tanımlanmaya çalışılır. Tanımlanamazsa taşın kilosu ve analizi üzerinden fiyatlanır. Her iki durumda da yazılı teklif ve analiz sonucu isteyin.